Nổi tiếng với chất lượng dịch vụ đỉnh cao nhưng Nhật Bản đang nỗ lực ‘bớt tốt’ vì áp lực lợi nhuận và chi phí nhân công quá tốn kém

Nhật Bản đang dần dần bị du nhập phong nhữngh phục vụ “bớt tốt hơn” giống như ở những nơi khác trên địa cầu.

Kumiko Hirano đã chú tâm những nhữngh tân đáng quan ngại khi cô đến 1 trong những konbini (từ chỉ những cửa hàng tiện lợi) đông đúc nhất ở Nhật Bản. “Tôi bước vào cửa hàng và chẳng có ai ở đây cả. Tôi phải hét lên để gọi người tới phục vụ mình”, Hirano – 48 tuổi ở Tokyo nói. “Điều đây làm tôi phát cáu”.

Ở đâu đây trên địa cầu thì có lẽ điều này không phải là vấn đề quá lớn nhưng Nhật Bản luôn tự hào về nguyên tắc dịch vụ bạn danh tiếng địa cầu – đạt đến mức mà khiến bất kỳ ai cũng phải chú tâm: Các tài xế xe taxi thường đeo gang tay trắng, luôn ra khỏi xe, mở cửa, cúi chào khi trả khách. Nhân viên trong những cửa hàng và nhà hàng thì luôn luôn tỏ ra lịch sự trong mọi tình huống. Người mua có thể gọi trên Amazon và nhận được hàng gửi tới ngay trong cộng ngày. Nhưng giai đoạn này, Nhật Bản đang dần dần du nhập phong nhữngh phục vụ “bớt tốt hơn” giống như ở những nơi khác trên địa cầu.

Lawson – 1 chuỗi konbini khác đang tiến hành hình thức chi trả tự động vào những giờ sáng sớm ở những cửa hàng tự chọn. Một vài nhà hàng và trung tâm mua sắm cũng đang đi theo hình thức này. Rakuten – 1 gã khổng lồ thương mại điện tử đang thử nghiệm đưa vào làm việc máy bay không người lái thay vì những công nhân luôn mặc đồng phục chỉn chu vận chuyển hàng hóa. Nhiều công ty còn sử dụng trí thông minh nhân tạo để tương tác có bạn. Khách sạn Henn na còn đang thử nghiệm thay thế nhân viên lễ tân bằng robot.

Giờ mở cửa của những cửa hàng và nhà hàng cũng ngắn hơn. Skylark – công ty có nhiều chuỗi nhà hàng nổi tiếng đã cắt giảm 1 lượng lớn nhà hàng mở cửa 24/24 giờ 1 ngày của họ từ 1.000 xuống còn 400. Yoshinoya – nhà hàng thịt bò nổi tiếng cũng đã có những động thái tương tự. Family Mark – 1 chuỗi cửa hàng tiện lợi khác cũng đang thử nghiệm việc đâyng những cửa hàng vào giờ cố định buổi tối.

Việc sụt giảm dân số và tăng kinh phí lao động là nguyên do những công ty đang cắt giảm dịch vụ. Một lý do khác là sức ép của những cổ đông nhằm tăng lợi nhuận.

Về mặt lao động, vài ngành công nghiệp phải tăng thu nhập để tranh đua lôi kéo nhân viên giỏi. Tháng 6 năm ngoái, khoảng nhữngh giữa số lượng việc làm có trên phân khúc và số người tìm việc đạt mức cao nhất trong vòng 43 năm.

Khi những công ty dịch vụ chiếm 3/4 GDP của Nhật Bản thì việc những nhân viên chỉn chu luôn cúi chào khách, kéo dài thời gian mở cửa rõ ràng không có lại hiệu quả cho những công ty. Nhật Bản luôn xếp hạng trong những quốc gia có năng suất lao động thấp thuộc những nước OECD – đặc trưng là ngành công nghiệp phi sản xuất. Minoru Kanaya đến từ Skylark nói rằng những nhữngh tân gần đây của công ty có thể làm tăng năng suất.

Với những bạn thì những nhữngh tân bởi thế lại khiến họ lo lắng, nó làm mất đi cốt lõi văn hóa Nhật Bản. Ngoài ra những lo ngại bắt đầu nổi lên xung quanh việc liệu việc tăng lên số lượng người già ở Nhật Bản có thể đương đầu có những cải tiến công nghệ tự động này hay không.

Tuy nhiên, những khu vực có những người muốn dịch vụ bạn ở Nhật Bản “bớt tốt đi”. Họ cho rằng Nhật Bản đang quá xem trọng những nghi thức này thay vì quan tâm tới việc bạn thật sự muốn gì. Những bạn vào Jonathan’s – 1 trong những chuỗi nhà hàng của Skylark, giờ không còn thấy nhân viên phục vụ ra chỉ chỗ cho họ ngồi nữa sau khi nhiều khách phản ánh họ muốn tự chọn chỗ hơn. Ông Takada thừa nhận số người nhận ra những lễ nghi trong nhữngh phục vụ của Nhật Bản không còn thích hợp nữa đang dần tăng lên.

Nghệ thuật chế tác Katana qua lời kể của gia tộc rèn kiếm số 1 Nhật Bản

Vân Đàm

Theo Trí Thức Trẻ/The Economist

Bạn đang xem chuyên mục quan tri kinh doanh ở QOV.VN